حسن فراهانى
229
روزشمار تاريخ معاصر ايران ( فارسى )
يكشنبه 12 تير 1300 / 3 ژوئيه 1921 / 26 شوال 1339 * مذاكره فرمانده نظامى روسيه با نمايندگان ميرزا كوچك خان فرمانده دو واحد نظامى روسيه شامل پانصد نفر كه روز گذشته در ساحل انزلى پياده شدند ، با محمد مهدى خان ، و مير محمد على خان و اسماعيل خان 1 نمايندگان ميرزا كوچك خان به مذاكره پرداختند . 2 * اعلان اداره ماليه براى خريد غله از مردم امروز اداره ماليه برحسب دستور هيئت دولت اعلانى را منتشر كرد . در اين اعلان آمده است : عموم ملاكين و رعاياى مناطق اطراف تهران ، محصولاتى را كه اضافه بر مصرف خود دارند بايد تا آخر آبانماه سال جارى به قيمتى كه دولت تعيين و اعلام كرده به اداره غلهء دولتى بفروشند و قيمت آن را به صورت نقدى دريافت كنند و چنانچه از ابتداى آذرماه ، رعايا اضافه بر مصارف شخصى محصولى را احتكار كرده باشند ، مأمورين دولتى موظفند به ازاى هرخروار از مقدار محصول احتكار شده ، ماهى دو تومان دريافت كنند و در صورت لزوم محصول احتكار شده نيز از آنها خريدارى خواهد شد . 3 * تحصن اهالى روستاهاى تكو در درهجز رعاياى روستاهاى « تكو » كه از تعديات رئيس و مباشرين ماليه درهجز دست از كار كشيده بودند ، براى تظلم به درهجز آمدند ، اما نظاميان آنان را متفرق كرده و عدهاى را نيز ، به نظميه بردند . چون منصور الملك حاكم درهجز امروز به لطفآباد آمده بود ، جمعى از اهالى به كارگزارى پناه بردند . در اين ميان ، سلطان مير علينقى خان ، رئيس نظميه . و رئيس ماليه نيز ، به كارگزارى آمدند . اهالى شكايت خود را نوشته به كارگزارى ارائه داده و اظهار داشتند : حاضر به پرداخت مالياتهاى معمول و مرسوم هستند ، اما مالياتهاى جديد بر خلاف معمول مطالبه مىشود و محصولاتشان نيز توقيف شده است . 4 * ورود متولىباشى جديد به مشهد سيد مرتضى قلى خان براى تصدى مقام متولىباشى از تهران وارد مشهد شد . به مرتضى قلى خان اجازه داده شد در اقامتگاه رسمى خود يعنى دار التوليه سكونت كند ، زيرا شاه قبلا به وسيله تلگراف اطلاع داده بود كه اقدس السلطنه عمه وى و عيال ظهير الاسلام 5 از اقامت متولىباشى 6 جديد در دار التوليه راضى نيست . 7
--> ( 1 ) . منظور از اسماعيل خان ، اسماعيل جنگلى خواهرزاده ميرزا كوچك خان جنگلى مىباشد . ( م ) . ( 2 ) . جنبش ميرزا كوچك خان بنابر گزارشهاى سفارت انگليس ، ص 18 . ( 3 ) . روزنامه ايران ، 12 / 4 / 1300 ، ص 1 . ( 4 ) . تلگراف كارگزار درهجز به وزير خارجه ، 12 / 4 / 1300 ، اسناد وزارت خارجه ، س 1339 ق ، ك 42 ، پ 9 ، ص 71 . ( 5 ) . محمد جواد ظهير الاسلام متولىباشى آستانه در روز يازدهم ژوئن از طرف شاه به تهران فراخوانده شده بود ولى رفتن او به تهران با مشكلاتى مواجه گرديد . ( ر . ك : گزارشهاى كنسولگرى انگليس در مشهد ، ص 84 ) . ( 6 ) . در اواخر هفته دستور رسيد كه اقدس السلطنه با احترام تمام و آسايش كامل به تهران حركت داده شود . ظهير الاسلام شوهر اقدس السلطنه نيز ، از سمت خود استعفا داد . ( ر . ك : گزارشهاى كنسولگرى انگليس در مشهد . ص 91 ) . ( 7 ) . گزارشهاى كنسولگرى انگليس در مشهد ، ص 91 .